Перабіраючы нітку ўспамінаў, кожны з тых, хто пражывае ў аддзяленні кругласутачнага знаходжання ў Краснаполлі, дакладна захоўвае сваё, патаемнае... Фама Фаміч Сямёнаў, да прыкладу, сам з Дзямеха. Да 7 класа хадзіў у школу ў Краснаполле, а з 8 па 10 – у Тродавічы.
Калі я папрасіла Фаму Фаміча падзяліцца гістрорыяй свайго жыцця з чытачамі, ён з жартам адказаў: «Гэта доўгая гісторыя». Тады крыху задумаўся і нібы акунуўся ў мінулае, з якога пачалі ўсплываць больш яскравя моманты.
...Вось ён юнаком бяжыць у школу. Дарэчы, заняткі ў старэйшых класах у той час былі платнымі, і бацька «выкладваў» добрыя грошы, каб сын атрымаў адукацыю. Але школа ўжо за плячыма, наперадзе тэхнікум у Петазаводску і армія.
Служыў Фама Фаміч у Запаляр’і. Пасля службы вярнуўся дадому, уладкаваўся ў аддзел культуры. Знайшлося месца і каханню.
– А я з дзяцінства марыў быць мараком, – узгадвае дзядуля. – У вучылішчы імя Фрунзе ў Ленінградзе абвясцілі набор. Я паехаў. Конкурс быў чалавек 15 на месца. Паспрабаваў здаць экзамены, але ў спісах залічаных сябе не знайшоў. Напачатку разгубіўся, але потоым выпадкова наткнуўся на аб’яву, што мараходнае вучылішча рыхтуе штурманаў далёкага плавання. Служба ў войску была вялікім плюсам – такія людзі ішлі па-за конкурсу, і я паспрабаваў. Мара спраўдзілася. За гады навучання даслужыўся да камандзіра ўзвода і меў права выбіраць для працы любы з партовых гарадоў. У час практыкі мне спадабаўся Талін, яго і абраў. Аднак туды я ехаў не адзін, а з жонкай – пасля мараходкі адразу ажаніўся.
Як толькі Фама Фаміч даслужыўся да штурмана далёкага плавання, рэйсы сталі больш доўгімі.
– У асноўным мы хадзілі ў Паўднёвую Атлантыку да берагоў Афрыкі, рэйсы доўжыліся па 6 месяцаў. Пакуль я па 80 сутак адсутнічаў дома, мая жонка палічыла, што столькі чакаць не можа. У 33 гады мы разышліся, сыну тады было ўжо шэсць гадоў. Хутка я стаў старшым штурманам далёкага плавання. Мог бы, канешне, яшчэ працаваць, аднак хворымі сталі бацькі, і я назаўсёды развітаўся з прафесіяй: пераехаў дадому, уладкаваўся на працу ў лясніцтва. Напачатку сын прыязджаў да бабулі і дзядулі, а калі іх не стала, абарвалася і наша сувязь. Сюды мяне прывялі хваробы, ды і дом у вёсцы згарэў...
Чалавек да ўсяго звыклы, але іншы раз як нахлыне ... І адзінота, і слёзы...і вера ў людзей. Як і цяпер: толькі што на вачах былі слёзы, а ўжо ўсмешка.
У Любові Міхайлаўны Голубевай свой боль: калісьці была і сям’я, і трое дзяцей. Але сталася так, што двух сыноў пахавала, а для маці гэта, пэўна, самае страшэннае выпрабаванне. – Дзетка, гэта не забудзецца ніколі, – выціраючы слёзы, кажа бабуля.
– Я па начах плачу, а днём усміхаюся. Адзін сын застаўся ў мяне, жыве ў Сяляўшчыне . Такіх дзяцей больш няма: кожны тыдзень едзе да мяне, а мне больш і не трэба. Зваў мяне да сябе жыць, і ўнучка звала, а я не жадаю. Мне тут добра: нас даглядаюць і кажуць: «Вы адзінокія, а мы вам заменім вашых блізкіх і зберажом». Такія словы дарагога каштуюць. Нас ніхто ніколі дрэнным словам не пакрыўдзіў.
А пра жыццё бабуля ўспамінаць не дужа хоча. Кажа, што жыла, як і большасць людзей: працавала на льнозаводзе брыгадзірам. Як зачынілі, перайшла ў другую арганізацыю прыбіральшчыкам. Потым яе маці захварэла, работу прыйшлося кінуць і даглядаць. А там і на пенсію пайшла.
– Вось і ўся мая гісторыя, – уздыхае яна. – Праўда, я багатая на ўнукаў і праўнукаў: усяго іх у мяне пяцёра.
А тут у мяне ёсць добрая сяброўка Ніна. З ёй усё і абмяркуем: і пасмяёмся, і паплачам. І сёння пасядзелі з задавальненнем. Дзякуй вам, што не забываеце нас, старэнькіх.